Đòi được nợ nhờ lưu giữ tin nhắn Zalo

Tin nhắn Zalo, messenger, email là những tài liệu điện tử có giá trị chứng cứ trước tòa, cần biết cách lưu trữ để dùng khi cần.

Một đoạn tin nhắn Zalo tưởng chừng đơn giản đã trở thành căn cứ quan trọng giúp nguyên đơn chứng minh được bị đơn chưa trả nợ gốc 450 triệu đồng và hơn 600 triệu đồng tiền lãi. Vụ việc cho thấy việc lưu giữ và bảo toàn tin nhắn có thể đóng vai trò quan trọng khi tranh chấp được đưa ra Tòa.

Đoạn tin nhắn Zalo thay đổi kết quả vụ kiện

Theo vụ việc, bà Đ. khởi kiện đòi vợ chồng ông T2 trả khoản nợ 450 triệu đồng tiền gốc và hơn 600 triệu đồng tiền lãi. Phía bị đơn thừa nhận có vay nhưng đã trả và không đồng ý với các yêu cầu của nguyên đơn. Tòa án cấp sơ thẩm buộc bị đơn trả đủ 450 triệu đồng tiền gốc và hơn 600 triệu đồng tiền lãi cho nguyên đơn. Tại phiên Tòa sơ thẩm, nguyên đơn đã đưa ra đoạn tin nhắn Zalo vào ngày 10/6/2025 giữa bà Đ và vợ chồng ông T2 đã được lập vi bằng.

Vợ chồng ông T2 viết rõ “khi nào bán được đất sẽ mang tiền lên tận nhà trả”. Hội đồng xét xử sơ thẩm đã đọc toàn bộ nội dung của tin nhắn của vợ chồng T2 nhắn cho bà Đ tại phiên tòa, xác minh số điện thoại đăng ký tài khoản Zalo đúng là của vợ chồng T2 sử dụng.

Xác định đây chính là tin nhắn “nhận nợ”, tòa sơ thẩm buộc bị đơn trả 450 triệu đồng tiền gốc và hơn 600 triệu đồng tiền lãi như yêu cầu của nguyên đơn.

Một đoạn tin nhắn ngắn đã làm thay đổi đáng kể kết quả một vụ kiện. Đây không phải là chuyện hiếm trong đời sống tố tụng dân sự hiện nay.

Lâu nay, nhiều người vẫn nghĩ chỉ có “giấy trắng mực đen” có chữ ký, con dấu mới là chứng cứ hợp pháp trước tòa.

Theo khoản 1 Điều 94 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, “dữ liệu điện tử” là một trong những nguồn của chứng cứ cùng với lời khai của người làm chứng, văn bản ghi nhận sự kiện hành vi pháp lý của người có chức năng lập, …. Điều 95 của bộ luật này khẳng định thông điệp dữ liệu điện tử được thể hiện dưới hình thức trao đổi dữ liệu điện tử, chứng từ điện tử, thư điện tử, điện tín, fax hoặc các hình thức tương tự sẽ được coi là chứng cứ nếu phù hợp với quy định của pháp luật về giao dịch điện tử.

Nói dễ hiểu: tin nhắn Zalo, messenger, SMS, email đều có thể trở thành chứng cứ hợp pháp trước tòa, miễn là chứng minh được ai là người nhắn, nội dung có còn nguyên vẹn hay không, và tin nhắn đó có liên quan trực tiếp đến vụ việc đang tranh chấp.

Vụ án nêu trên cho thấy rất rõ cách tòa án sử dụng loại chứng cứ này. Hội đồng xét xử kiểm tra để xác định tài khoản Zalo đó đăng ký bằng số điện thoại nào, số điện thoại đó có đúng là của người nhắn tin hay không. Đây chính là bước “định danh chủ thể”, điều kiện tiên quyết để một tin nhắn được công nhận là chứng cứ.

Lưu tin nhắn đầy đủ, trình bày nguồn gốc rõ ràng

Thực tế, phần lớn các vụ tranh chấp vay mượn dân sự hiện nay giữa người thân, bạn bè, hàng xóm gần như không có hợp đồng vay chặt chẽ như luật định xuất phát từ nhiều nguyên nhân như quen biết nhau từ lâu, nể nang. Họ vay với nhau bằng miệng, chuyển khoản qua lại, rồi “chốt nợ” bằng vài dòng tin nhắn. Khi xảy ra tranh chấp, tin nhắn nhiều khi là chứng cứ duy nhất mà các bên có.

Điều đáng nói là không phải ai cũng biết cách giữ gìn loại chứng cứ này và cũng không phải lúc nào các tin nhắn này cũng được tòa án sử dụng làm chứng cứ. Có ba khó khăn rất “đời thường” mà người dân gặp phải:

• Thứ nhất, tin nhắn rất dễ bị mất khi người dùng đổi điện thoại, cài lại ứng dụng, tài khoản bị khóa, hoặc đơn giản là dọn dẹp bộ nhớ máy.
• Thứ hai, việc xác định “ai là người nhắn”. Nhiều tài khoản mạng xã hội không đăng ký bằng số điện thoại chính chủ, có người dùng chung điện thoại trong gia đình, có người đổi số nhưng giữ nguyên tên hiển thị…
• Nếu bên kia không thừa nhận, việc chứng minh “chính người đó đã nhắn tin này” có thể sẽ phức tạp và mất nhiều thời gian hơn.
• Thứ ba là ảnh chụp màn hình tin nhắn, hình thức phổ biến nhất mà người dân mang ra tòa, vốn dĩ rất dễ chỉnh sửa bằng các phần mềm đơn giản. Trong khi đó, pháp luật hiện hành chưa có quy trình giám định kỹ thuật số phổ biến, dễ tiếp cận để tòa án hay các bên có thể trưng cầu khi một bên nghi ngờ chứng cứ đã bị làm giả hoặc cắt ghép.

Những lưu ý quan trọng

Đừng chỉ chụp màn hình rồi xóa đoạn chat gốc mà giữ nguyên trạng cuộc trò chuyện trong máy. Khi cần, tòa án sẽ xác minh, trưng cầu giám định hoặc nhờ Thừa phát lại lập vi bằng tin nhắn zalo trực tiếp trên thiết bị đang lưu giữ tin nhắn này, giá trị chứng minh sẽ cao hơn ảnh chụp.

Nếu giao dịch có giá trị lớn, nên chủ động xác nhận lại thông tin quan trọng (số tiền, thời hạn, lãi suất nếu có) trong chính đoạn tin nhắn hoặc email, thay vì chỉ trao đổi miệng qua điện thoại.
Khi mang tin nhắn ra làm chứng cứ, nên đi kèm bản trình bày về nguồn gốc: tin nhắn này lấy từ tài khoản nào, số điện thoại nào, thời điểm nào. Đây chính là điều đã giúp nguyên đơn trong vụ án nói trên thuyết phục được Hội đồng xét xử.

Một điều cần lưu ý quan trọng là không phải cứ có vi bằng là chắc chắn sẽ đòi được nợ. Việc đòi được nợ còn phụ thuộc vào nhiều chứng cứ khác và lời khai trong quá trình Tòa án giải quyết vụ án cũng như tại phiên Tòa. Việc có vi bằng sẽ củng cố vững chắc chứng cứ cho yêu cầu khởi kiện của mình.

Câu chuyện từ vụ án trên là lời nhắc cho tất cả chúng ta, hãy trân trọng và biết cách gìn giữ những dòng tin nhắn tưởng chừng vô tri ấy. Biết đâu, một ngày nào đó, chính nhưng đoạn tin nhắn zalo tưởng chừng như đơn giản này lại là thứ duy nhất có thể giúp chúng ta đòi lại được khối tài sản lớn hoặc bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình.

Liên hệ lập vi bằng:

Thừa phát lại: Lê Văn Tùng

Văn phòng Thừa phát lại Quận 11

Hotline: 0908.559.880

Lập vi bằng nhanh, hỗ trợ 24/7